Prějdti k sodržanju

Э̨

Izvor: Vikipedija

Э̨, э̨ (e s ogonkom) je bukva razširjenoj kirilice, sostavjena iz bukvy э i ogonka («hvostika»). Ona byla upotrěbjena v drugoj polovině 19. stolětja v kiriličnyh alfabetah poljskogo i litovskogo jezykov.

Poslě podavjen‌ja poljskogo vozstan‌ja 1863 goda v Rosijskoj imperiji upotrěba latinice v oficialnyh publikacijah byla zabranjena, v svezi s čim vvedene byli kirilične ortografije za poljsky i litovsky jezyky. V poljskoj kirilici nazalne samoglasky ę i ą byli zastupjene kiriličnymi bukvami э̨ i ą, pri čem bukvy е̨ i я̨ iměli služiti kako jotovane ekvivalenty ję/ię i ją/ią. Na tutom alfabetu bylo izdano několiko publikacij, medžu drugymi «Bukvar dlja selskyh dětij» i «Gramatika poljskogo jezyka».[1][2] V 1871 g. Aleksandr HilferdingАлександр Гильфердинг koristal variant tutogo alfabeta v svojej Občeslovjanskoj azbukě.[3] Jednakože eksperiment s poljskoju kiriliceju ne byl uspěšny i skončil se v prvoj polovině 1870-yh lět.

V slučaju litovskogo jezyka situacija byla podobna, s tym, že litovsky ješče ne iměl standardizovany pravopis. V lětah 1864–1904 «poljsky» alfabet byl zabranjeny litvancam i v tom periodu bylo izdano 60 publikacij na litovskoj kirilici.[4] V 1867 g. brati Antanas i Jonas Juška publikovali sbornik narodnyh pěsnij, v ktorom upotrěbjali alfabet s petju nazalnymi samoglaskami (sučasno izgovorimyh kako dolge samoglasky): а̨, э̨, е̨, і̨ i у̨.[5] Pozdněje, v 1887 g., Eduard Volteris izdal knigu «Діевишка літургіја Швэн́то Јо́но Ау̑ксобу́рніо», v ktorom koristal bukvu н̨ za označen‌je nazalnosti.[6]

Poljska kirilica v «Bukvaru dlja selskyh dětij», 1865 g.: velike bukvy
Poljska kirilica v «Bukvaru dlja selskyh dětij», 1865 g.: male bukvy
Litovska kirilica Jušky, 1867 g.

Bukva Э̨/э̨ ne jest dostupna v Unikodu kako samostojny znak, ale može byti pisana s pomočju kombinujučego diakritičnogo znaka:

Kodovan‌je Э э ◌̨
Nazva v Unikodu CYRILLIC CAPITAL LETTER E CYRILLIC SMALL LETTER E COMBINING OGONEK
Unikodšestnadseterična sistema U+042D U+044D U+0328
deseterična sistema 1069 1101 808
HTMLšestnadseterična sistema Э э ̨
deseterična sistema Э э ̨
alfabetična sistema Э э —
UTF-8 D0 AD D0 CD CC A8
  1. ↑ Элемэнтар̌ъ для дзеци вейскихъ. С. Петербургъ. 1865. str. 2–6.
  2. ↑ Грамматыка е̨зыка польскего на кляссе̨ Iша̨ (na poljskom). Варшава. 1866. str. 4, 6.
  3. ↑ Гильфердинг, А. (1871). Общеславянская азбука съ приложеніемъ образцовъ славянскихъ нарѣчій (na russkom). Санктпетербургъ: Типографія Императорской Академіи Наукъ. str. 10, 18.
  4. ↑ Subačius, Giedrius (14 oktobra 2005). "Official Cyrillic Alphabet for Lithuanian (1864–1904) and its Relation to the Clandestine Standardization of Lithuanian in Latin Script" (PDF) (na anglijskom). str. 4–5. Bylo arhivovano iz iztočnika (PDF) 29 septembra 2016.
  5. ↑ Subačius, str. 6–7.
  6. ↑ Subačius, str. 14–15.

Vněšnje linky

[praviti | praviti izvorny kod]
Д ← Varianty kiriličnoj bukvy Е → Ж

Е е · Ӗ ӗ · Е̄ е̄ · Е́ е́ · Ѐ ѐ · Е̂ е̂ · Ё ё · Ё́ ё́ · Ё̄ ё̄ · Е̇ е̇ · Е̨ е̨ · Ẹ ẹ · Е̱ е̱ · Е’ е’ · ‘Е ‘е · Ӕ ӕ · Œ œ · Ԙ ԙ
Є є · Є̈ є̈ · Ѥ ѥ · Ԑ ԑ · Ԑ̈ ԑ̈
Э э · Э̄ э̄ · Э́ э́ · Э̆ э̆ · Ӭ ӭ · Ӭ́ ӭ́ · Ӭ̄ ӭ̄ · Э̇ э̇ · Э̂ э̂ · Э̨ э̨ · Э’ э’ · 'Э 'э
Ә ә · Ӛ ӛ · Әʼ әʼ