Prějdti k sodržanju

H. P. Lovecraft

Izvor: Vikipedija
Howard Phillips LovecraftХовард Филипс Лавкрафт
Howard Phillips Lovecraft
Ховард Филипс Лавкрафт (Howard Phillips Lovecraft)Howard Phillips Lovecraft v 1934 roku
Biografija
Rodil se: 20 avgusta 1890
ProvidenceПровиденс, SŠA
Umrl: 15 marca 1937 (68 lět)
ProvidenceПровиденс, SŠA
Značne tvorby
Podpis

Howard Phillips LovecraftХовард Филипс Лавкрафт (анг. Howard Phillips Lovecraft;* 20 avgusta 1890, ProvidenceПровиденс - † 15 marca 1937, ProvidenceПровиденс)[1] – amerikansky pisatelj, avtor pověstij užasov i fantazi, tvorec mitologije CthulhuКтулху. Jedin iz prědtečij naučnoj fantastiky, a stil od jego stvorjeny oprěděljeny je kako lovecraftsky hororлавкрафтскы хорор.

V mladosti često hvorěl. Gledeči na nestabilno stanje zdravja učil se v osnovnoj školě s dolžejšimi pauzami, podčas ktoryh učili go privatni učitelji. V tym obdobju intensivno čital, poznal svět točnyh nauk, a takože latiny i rimskoj historije.

Pisal takože několiko razkazov, jednako od 1908 do 1913 goda zajmal se glavno pisanjem poezije. Ne podtrimyval kontakt s nikym kromě materju. Vse izměnilo se v momentu, kogda napisal pismo do redakcije gazety "The Argosy", v ktorym izrazil svoje neodobrjenje dlja izbavjenoj vkusu ljubovnoj historije Freda JacksonaДжексона[2]. Debatoju pisateljev zainteresoval se onogdašnji prědsědatelj United Amateur Press Association, Edward F. Daas, ktory lično pozval LovecraftaЛавкрафта do svojej organizacije v 1914.

Pristupjenje do organizacije UAPA započelo novy razděl v žitju mladogo pisatelja. V 1917 godu, pobudženy od znajemogo, LovecraftЛавкрафт postanovil povratiti do pisanja fantastičnyh razkazov. Popravil razkazy "The Tomb" i "Dagon".

Supružstvo i Nju Jork

[praviti | praviti izvorny kod]

Několiko sedmic po smrti materi LovecraftЛавкрафт učestvoval v konvenciji žurnalistov-amaterov, ktora se odbyvala v Bostonu. Tam strětl Soniu GreeneСоњу Грин, svoju buduču ženu. SoniaСоња urodila se v 1883 v židovskoj rodině na Ukrajině. Osvatili se v 1924. Po zaručenju LovecraftЛавкрафт žil v Bruklinu v domu SonieСоње.

Početkovo LovecraftЛавкрафт je zadovaljal se žitjem v Nju Jorku, jednako potom suprugi počeli iměti finansove problemy. SoniaСоња utratila magazin i zahvorěla. Howard PhillipsФилипс ne mogl najdti raboty. Konečno SoniaСоња našla rabotu, jednako vezalo se to iz čestymi izjezdami, najprvo do Klivlanda, a potom v Čikago. LovecraftЛавкрафт izvedl se iz davnoj kvartiry ženy i žil samotno v apartamentu v četvrti Red HookРед Хук. Ne mogl pomiriti se s tym, že děli apartament s bezrabotnymi imigrantami. Podčas pobytja v Nju Jorku zaostrila se jego nenavist do čudžezemcev.

Žitje v separaciji od ženy i različje harakterov navedli do razpadu supružstva. V 1926 LovecraftЛавкрафт vratil se do ProvidenceПровиденса, kde suprovadžal tetkam v poslědnjih godah žitja.

Poslědne gody

[praviti | praviti izvorny kod]

Na početku 1937 goda byl diagnozovany u LovecraftaЛавкрафта rak jelit. Na lěčenje bylo už za pozdno. Dolgo boril se s boljem, konečno v 1937 pošel do boljnice, kde umrl po peti dnjah.

Osobne gledišča

[praviti | praviti izvorny kod]
H. P. LovecraftХ. Ф. Лавкрафт ako džentlmen iz XVIII věka avtorstva Virgila FinlayaФинлаја

Politične gledišča

[praviti | praviti izvorny kod]

Lovecraft počel svoje žitje ako tori, čto bylo pravdopodobno izhodom jego konservativnogo vozpitanja. Jego rodina prěz vse žitje podpirala Republikansku Partiju. Hot ne vědomo, ak doslědno glasoval, v prezidentskyh izborah v 1928 godu glasoval Herberta HooveraХувера. Byl anglofilom, ktory poddržival britansku monarhiju. Byl protivnikom demokracije i uvažal, že Amerika povinna byti vladana aristokracijeju.

LovecraftЛавкрафт iměl razne gledišča na kvestije onogdašnjih političnyh personažev. Byl poslědovateljem Franklina D. RooseveltaФранклина Д. Рузвелта[3]. Zauvažil, že RooseveltРузвелт staral se phati se do kursu posrědnjego medžu konservatorami i prěvratnikami, čto jemu se podobalo. Početkovo podpiral Adolfa Hitlera. Govorivši akuratněje, uvažal, že Hitler shrani němečsku kulturu. Uvažal jednako, že rasova politika Hitlera dolžna opirati se vyše na kulturu, než na proizhodženje. Istnujut dokazy na to, že pod konec žitja LovecraftЛавкрафт počel protiviti se Hitleru. Harryи K. Brobst, susěd LovecraftaЛавкрафта, povezl se do Němcije i byl svědkom pobitja jevrejev. LovecraftЛавкрафт i jego tetka byli tym faktom negodovanjeni, a od togo momentu LovecraftЛавкрафт prěstal spominati o Hitleru[4].

LovecraftЛавкрафт byl ateistom[5]. Jego gledišča na kvestije religije stali prědstavjene v eseju "Vyznavanje nevěrja" (ang.: A Confession of Unfaith). V tutom tekstu opisyvaje on svoje odrěčenje od protestantizma, izznavanogo prěz roditeljev, zaradi ateizma, ktory prijel v dorastlom žitju. LovecraftЛавкрафт vozpityval se v konservativnoj, protestantskoj rodině. S Biblijeju i personažem Santa ClausСанта Клаус spoznal se v vozrastu dvoh godov. V pozdnějšem vrěmenu spoznal se s basnjami bratov GrimmГрим i "Knigoju tyseče i jednoj noči", preferujuči tu vtoru. Kako odgovor, LovecraftЛавкрафт jest prijel identičnost "Abdul Alhazred", ime to užil pozdněje dlja avtora "Necкronomicкona"[6]. Nedolgo potom prěžil kratku dobu kako poganin, izznavajuči religiju grečsko-rimsku. Podolg tutoj historiji, jego prvy moment sklepticizma nastupil prěd dovršenjem petogo goda žitja, kogda toj počel osparjati, či Bog je mitom, po tom, kako dověděl se, že Santa ClausСанта Клаус ne jestvuje. V 1896 godu spoznal se s mitami grečsko-rimskymi i stal se "pravdivym poganinom"[7].

LovecraftЛавкрафт stal se pesimistom, kogda v 1914 godu počel dějateljnost kako žurnalist-amater. Prva světova vojna sdavala se to podkrěpjati. Počel grditi filozofsky idealizm. LovecraftЛавкрафт počel obgovarjati i diskutovati o svojem pesimizmu s ravesnikami, čto pozvolilo mu utvrditi se v svojej filozofiji.

Uvažal hristijanstvo za ograničeno i banalno. Pravdopodobno, ne věril v zagrobno žitje.

Rasove gledišča

[praviti | praviti izvorny kod]

V opisom ljudij v romanah LovecraftaЛавкрафта prodirali se rasistične gledišča avtora. Anglosaksi i běli sut opisani kako lěpši od inyh[8], podobno prědstavjena je kultura samogo pisatelja. Mračnymi kultami zajmajut se črni, Indijci, mulati, Indijani[9], a takože pustynniki i ini jedinci[10].

H. P. LovecraftХ. Ф. Лавкрафт (1930)

Večinstvo tvorb LovecraftaЛавкрафта odnosi se k stvorjenoj prěz njego "mitologiji Cthulhuмитологији Ктулху" (termin ten vvedl už po jego smrti pisatelja August DerlethАвгуст Дерлет) - panteon neizobrazimyh bytostij, o božskyh močah, iz inyh světov. Sam LovecraftЛавкрафт govoril o "kosmičnom hororu" - v ktorom strah prěstupa poza racionalne faktory, kogdy člověk strěča se iz věčami, ktoryh ne smože obsegnuti umom. Povratnym motivom je bogohulna kniga "Necronomicon" napisana od imena bezumnogo Araba Abdula Alhazreda. Zaključene sut tam tajenstva o pradavnyh božstvah, ktore někogda vladali Zemjeju i nyně čekajut na moment, aby vratiti se. Jednym iz Velikyh Prědvěčnyh Božstv je CthulhuКтулху - božstvo speča na dnu okeana.

LovecraftЛавкрафт kromě razkazov pisal mnogo pism, dopisyval s desetkami prijateljev i znajemyh[11], ktori dělili se vlastnymi idejami na nove děla razširjajuče "mitologiju Cthulhuмитологију Ктулху" i ocěnjali je, ili diskutovali o aktualnyh kvestijah. Ocěnja se, že od 1912 goda do smrti napisal okolo 87 000 pism.

Kritične děla

[praviti | praviti izvorny kod]

LovecraftЛавкрафт pisal tož mnogo kritičnyh děl, iz ktoryh najbolje znany je Nadprirodny horor v literaturě. Pisatelj zaključil tam harakteristiku i historiju romanov užasov v literaturě anglijskoj i amerikanskoj.

Izbrane razkazy

[praviti | praviti izvorny kod]
  • Dagon (ang.: Dagon) (1919)
  • Kolor iz kosmosa (ang.: The Colour Out of Space) (1927)
  • Klik CthulhuКтулху (ang.: The Call of Cthulhu) (1928)
  • Мора из Данвич (Mora iz Dunwich)Mora iz Dunwich (ang.: The Dunwich Horror) (1929)
  • V gorah bezumja (ang.: At the Mountains of Madness) (1936)
  • Фантом над Иннсмутом (Fantom nad Innsmouth)Fantom nad Innsmouth (ang.: Shadow over Innsmouth) (1929)
  • Duh temnosti (ang.: The Haunter of The Dark) (1936)
  1. ↑ H. P. Lovecraft, [v:] Encyclopædia Britannica (na anglijskom). Data dostupa: 16 septembra 2017
  2. ↑ An Epicure In The Terrible.
  3. ↑ Wolanin 2013, s. 3–12; Joshi 2001, s. 354; Cannon 1989, s. 10 (na anglijskom)
  4. ↑ Joshi 2001, s. 360–361 (na anglijskom)
  5. ↑ Mikołaj Kołyszko, Groza jest święta. Mitologia literacka Howarda Phillipsa Lovecrafta i jej analiza dokonana antropologiczną metodą Claude’a Lévi-Straussa, Wydawnictwo Wielokrotnego Wyboru, 2014, s. 43 (na poljskom).
  6. ↑ Lovecraft 2006a, s. 145–146; Joshi 2001, s. 20–23; Zeller 2019, s. 18 (na anglijskom)
  7. ↑ Lovecraft 2006a, s. 145–146; Joshi 2001, s. 20–23; St. Armand 1975, s. 140–141 (na anglijskom)
  8. ↑ Kołyszko 2014, s. 86. (na poljskom).
  9. ↑ Kołyszko 2014, s. 118. (na poljskom).
  10. ↑ Kołyszko 2014, s. 120. (na poljskom).
  11. ↑ Przyjaciele i korespondenci, H.P. Lovecraft – Polski serwis [online], hplovecraft.pl (na poljskom). Data dostupa: 15 septembra 2018

Vněšnje linky

[praviti | praviti izvorny kod]