Ѧ

Ѧ, ѧ (maly jus) je bukva slaroslovjanskoj kirilice, nyně upotrěbjajema samo v crkovnoslovjanskom jezyku. Prvopočetno ona označala nosovu samoglasku [ɛ̃]. Ona iměla jotovany odpovědnik ѩ [jɛ̃]. Izgovor oboh bukv v starorusskom razvil se v [ja] (na početku slova ili poslě samoglasky) ili [ʲa] (poslě suglasky), vslěd čego on sovpadl s izgovorom bukvy ꙗ, čto pozdněje dovedlo k novoj bukvě я.

Bukva maly jus prvokratno pojavila se v glagolici, kde iměla simbol „Ⱔ”; v Hrvatskyh žrlah znana je kako „ensъ” (hrvatsky ęsъ). Grafično pohodžen‌je malogo jusa je nejasno, je objasnjano kako variant glagoličskogo “naš” ili kako ligatura grečskyh bukv εν („epsilon” + „nju”) ili ον („omikron” + „ nju”). V oboh slučajah je povezano s nosovym harakterom označonogo zvuka (en).

Sut znane koristan‌ja malogo jusa (na priměr v slovu "angel" v Sinajskom Psaltyru). Jestvuje hipoteza, že v najstarějšej glagolici, toj simbol ne jestvoval. Separatno značen‌je nejotovanogo zvuka bylo vvodženo pozdněje. Toliko poněkogda v Zografskyh i Marijskyh Evangelijah koristaje se "jus s hvostom" (Ⱕ.)

V južnoslovjanskyh tekstah 11. i 12. stolětij strěčaje se takože variant malogo jusa, tako nazyvajemy zakryty maly jus. On izgledaje kako bukva A so vtoroju horizontalnoju črtkoju na samom dolu (Ꙙ, ꙙ) i takože iměl rědko upotrěbjeny jotovany variant (Ꙝ, ꙝ).

Forma modernoj bukvy Я obrazuje kursivno pisan‌je bukvy Ѧ (maly jus) ktora rozpopularizovala se uže v polovině XVI stolětja (v času brzogo pisan‌ja, lěva noga voznikala, a cěla bukva obračala se v směru časovnikovoj strělky):

Hoti nijedin jus ne iměl prvopočetno značen‌je v kiriličnoj čislnoj sistemě, maly jus poněkogda byl upotrěbjen v značen‌ju «900» zaměsto bukvy ц, može s obzirom na vizualnu podobnost s grečskoju bukvoju sampi (ϡ), ktora takože iměla značen‌je «900».

Kodovan‌je

Kodovan‌je		Ѧ	ѧ	Ꙙ	ꙙ
Nazva v Unikodu		CYRILLIC CAPITAL LETTER LITTLE YUS	CYRILLIC SMALL LETTER LITTLE YUS	CYRILLIC CAPITAL LETTER CLOSED LITTLE YUS	CYRILLIC SMALL LETTER CLOSED LITTLE YUS
Unikod	šestnadseterična sistema	U+0466	U+0467	U+A658	U+A659
	deseterična sistema	1126	1127	42584	42585
HTML	šestnadseterična sistema	Ѧ	ѧ	Ꙙ	ꙙ
	deseterična sistema	Ѧ	ѧ	Ꙙ	ꙙ
UTF-8		D1 A6	D1 A7	EA 99 98	EA 99 99

Vněšnje linky

• "U+0466 Cyrillic Capital Letter Little Yus". codepoints.net (na anglijskom).
• "U+0467 Cyrillic Small Letter Little Yus". codepoints.net (na anglijskom).
• "U+A658 Cyrillic Capital Letter Closed Little Yus". codepoints.net (na anglijskom).
• "U+A659 Cyrillic Small Letter Closed Little Yus". codepoints.net (na anglijskom).