Sambahsa
| Sambahsa-Mundialect | |
 | |
| Obča informacija | |
|---|---|
| Stvoritelj | Olivier SimonОливје Симон |
| Data stvorjenja | 2007 |
| Jezyčne kody | |
| ISO 639-3 | — (prědloženje o kodu sph bylo odvrgnuto v 2018 g.[1]) |
| IETF | art-x-sambahsa |
Sambahsa [samˈbaːsa] ili Sambahsa-Mundialect je medžunarodny pomočny jezyk, ktory stvoril francuzsky lingvist Olivier SimonОливје Симон.[2] Je bazovany na praindoevropejskom jezyku i imaje složenu gramatiku, obširny slovnik i veliku kolikost učebnyh i referencijnyh materialov.[3][4][5] Jezyk byl prvy raz publikovany na Internetu v juliju 2007, ale tvorec tvrdil, že prěd tym rabotal nad njim osm lět.
Nazva jezyka, Sambahsa, je sostavjeny iz dvoh slov samogo jezyka, sam "sam" i bahsa "jezyk". Alternativna nazva, Mundialect, je slučenje slov mundial "světovy" i dialect "dialekt".
Fonologija jezyka imaje malo občego s praindoevropejskoju fonologijeju, ačekoli večinstvo slovosbora proizhodi iz praindoevropejskogo.[6] Zvučne izměny iz tutogo prajezyka ne sut regularne, ibo avtor proboval izběgati homonimov, ktore by često povstali vslěd eliminacije někojih zvukov, napr. laringalnyh ili aspirovanyh suglasok. Sambahsa probuje, koliko možno, zadržati originalne pravopisy slov, a to čini jejnu ortografiju složenu, ačekoli pomimo togo je regularna.[7] Ortografija je složena ale regularna, sostoječi samo iz 26 bukv osnovnogo latinskogo alfabeta.[8] Fonemny inventar imaje 22 suglasky i devet samoglasok (izključajuči prodolžene formy tyh samoglasok).
Jezyk imaje četyri gramatične padeže: nominativ, akuzativ, dativ i genitiv.[9]
Prikladne rěčenja
[praviti | praviti izvorny kod]| Sambahsa | Medžuslovjansky |
|---|---|
| Sellamat! | Zdravo! |
| Kam leitte yu? | Kako jeste? |
| Leito. | Dobro. |
| Bahte yu Sambahsa? | Govorite li sambahsa? |
| No, ne bahm Sambahsa. | Ne, ja ne govorju sambahsa. |
| Marba! | Drago mi je! |
Prěvody knig na jezyk sambahsa
[praviti | praviti izvorny kod]- Pierre LouÿsПјер Луис: Ia Songvs as Bilitis (Les chansons de Bilitis)
- Hermann Hesse: Demian
- Albert CamusАлбер Каму: Is Gospoti (The Stranger)
- Antoine de Saint-ExupéryАнтоан де Сен-Ексупери: Is Lytil Prince (Maly princ)
- Id Euanghelio sekwent Matyah (Evangelje po Matěju)
- Lewis CarrollЉуис Керролл: Ia Aventures as Alice in Daumsenland i Ocolo id Specule (Through the Looking-Glass) (publ. Evertype)
- Robert Louis StevensonРоберт Луис Стивенсон: Id Stragno Fall om Doctor Jekyll ed Poti Hyde (The Strange Case of Doctor Jekyll and Mister Hyde (publ. Evertype)
- Gustave FlaubertГустав Флобер: Un simple kerd (Un coeur simple)
- Robert E. HowardРоберт И. Ховард: Id Tor ios Elephant (The Tower of the Elephant), Id Scarlato Citadell (The Scarlet Citadel), Diabel ex Sider (The Devil in Iron), Gnahsiet un Yasa (A Witch Shall Be Born), Ia Dents os Gwahlur (Jewels of Gwahlur), Zamboulas Anthropophags (Shadows in Zamboula), Kyehrsen Coloss (Black Colossus)
- Arthur Conan DoyleАртур Конан Дојл: Un Scandal in Chekhia (A Scandal in Bohemia)
- H. P. LovecraftХ. Ф. Ловкрафт: Kal os Cthulhu (The Call of Cthulhu), Luna-moor (the Moon-Bog)
Filmy s podnapisami na jezyku sambahsa
[praviti | praviti izvorny kod]- Revelations (fansky film na osnově Zvědnyh vojn)
- Sayd po Gollum (The Hunt for Gollum, fansky prikvel do Vladara prstenjev)
- Gnaht Speh (Born of Hope, fansky prikvel do Vladara prstenjev)
- Ghom (Home, francuzsky film od ekoličnyh zagroženjah; rež. Yann Arthus-BertrandЈан Артус-Бертран)
- Kaydara (fansky film na osnově The Matrix)
Iztočniky
[praviti | praviti izvorny kod]- ↑ "Change Request Documentation: 2017-036". SIL International.
- ↑ Olivier Simon (2010). "The Official Website of Sambahsa". Data dostupa: 18 februara 2011.
- ↑ Mithridates (14 maja 2009). "Why You Should Keep an Eye on Sambahsa". Bylo arhivovano iz iztočnika 22 julija 2011. Data dostupa: 18 februara 2011.CS1 maint: unfit URL (link)
- ↑ "sambahsa / FrontPage". sambahsa.pbworks.com. Data dostupa: 31 oktobra 2019.
- ↑ Alan Reed Libert. "The Representation of Korean and Other Altaic Languages in Artificial International Auxiliary Languages". Journal of Universal Language (March 2012): 153.
- ↑ "sambahsa / Sambahsa pronunciation in English". sambahsa.pbworks.com. Bylo arhivovano iz iztočnika 25 maja 2019. Data dostupa: 21 avgusta 2021.
- ↑ Silvano Auclair. "Reen al fontoj" (PDF). La Riverego (na esperantu). No. 104. str. 11–16. Bylo arhivovano iz iztočnika (PDF) 7 mareca 2012.
- ↑ Esther Inglis-Arkell (17 avgusta 2012). "The strange quest for a universal "Earth Standard" language"". Bylo arhivovano iz iztočnika 25 februara 2014.
- ↑ Dave MacLeod (2010). "Foreword to the Sambahsa Grammar in English". Bylo arhivovano iz iztočnika 15 julija 2011. Data dostupa: 2 februara 2011.
Izvor
[praviti | praviti izvorny kod]- Tutoj članok imaje prěvod iz članka «Sambahsa» v Vikipediji na anglijskom (spis avtorov; dozvoljenje CC BY-SA 4.0).
Vněšnje linky
[praviti | praviti izvorny kod]- Oficialna stranica jezyka Sambahsa
- Sambahsa-anglijsky slovnik
- Sambahsa-anglijsky slovnik na Glosbe (vključaje slovniky do mnogyh drugyh jezykov)
- Sambahsa-mundialect Wiki
